ล่าสุดวันนี้ 19 มี.ค. ความคืบหน้าคดีเสือดำ ศาลตัดสินจำคุก 16 เดือนใน 3 ข้อหา ร่วมกันพกอาวุธปืน, ร่วมกันมีซากสัตว์ป่าคุ้มครอง และสนับสนุนผู้อื่นให้ล่า ส่วนข้อหาร่วมกันเก็บของป่าและมีซากเสือดำในครอบครองนั้น ศาลตัดสินยกฟ้อง
วันนี้เราจึงอยากพาทุกคนรำลึกถึงความสำคัญของความสมดุลทางธรรมชาติ ที่ต้องลดจำนวนและความอุดมสมบูรณ์ลงเพราะฝีมือมนุษย์ร้อยเปอร์เซนต์
จากเมื่ออดีตที่ผ่านมานั้น ในประเทศไทยมีทรัพยากรธรรมชาติที่อุดมสมบูรณ์ มีผืนป่าที่ปกคลุมอย่างทั่วถึง แต่เมื่อต่อมาประชากรเพิ่มมากขึ้น ทำให้พื้นที่ป่าและสัตว์ป่าต่าง ๆ ถูกคุกคามอย่างหนัก โดยเฉพาะหากพูดถึงการล่าสัตว์ทั้งล่าเพื่อความสนุกหรือเพื่อนำไปขาย โดยสัตว์เหล่านั้นไร้กฎหมายคุ้มครอง ทำให้ลดจำนวนลงอย่างรวดเร็ว จนมีสัตว์บางชนิดที่ได้สูญพันธุ์ไปจากโลกนี้ เช่น สมัน จึงเล็งเห็นว่าควรมีการผลักดันเพื่อให้เกิดกฏหมายคุ้มครองสัตว์ป่า คือพระราชบัญญัติสงวนและคุ้มครองสัตว์ป่าขึ้น
สัตว์ป่าสงวน คืออะไร
สัตว์ป่าสงวนคือ สัตว์ป่าที่หายาก ตามพระราชบัญญัติสงวนและคุ้มครองสัตว์ป่า พ.ศ.2535 ซึ่งข้อบ่งชี้ของกฎหมายสัตว์ป่าสงวนที่มีโทษทั้งจำคุกและปรับนั้นบอกไว้คร่าว ๆ ว่า
- เป็นสัตว์ที่ห้ามล่า ห้ามค้า ห้ามนำเข้าหรือส่งออก เว้นแต่ได้รับอนุญาต
- ห้ามครอบครองหรือเพาะพันธุ์อย่างไม่ถูกต้อง
- ในกรณีที่ล่าเพื่อปกป้องตนเอง,ผู้อื่นหรือทรัพย์สิน หรือการกระทำที่ควรแก่เหตุ ไม่ต้องรับโทษ
- ในกรณีห้ามการครอบครองและการค้านั้น มีผลถึงไข่และซากของสัตว์นั้น ๆ ด้วย
โดยสัตว์ป่าสงวน ตามพระราชบัญญัติสงวนและคุ้มครองสัตว์ป่า พ.ศ.2535 ประกอบด้วยสัตว์ 15 ชนิด ได้แก่
กระซู่
กระซู่ หรือ แรดสุมาตรา เป็นแรดพันธุ์ที่เล็กที่สุดในบรรดาแรด น้ำหนัก 900 กิโลกรัม – 1 ตัน เป็นนักปีนเขาและมีสัมผัสรับกลิ่นที่ดีมาก จะใช้การดันแทนที่จะเดินข้ามสิ่งกีดขวาง ตกลูกครั้งละ 1 ตัว ปัจจุบันหาได้ยากมาก ล่าสุดในปี พ.ศ.2539 พบรอยเท้าที่เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าภูเขียว จังหวัดชัยภูมิ นอกจากนี้ยังมีกระจัดกระจายตามป่าต่าง ๆ แห่งละตัวสองตัว เช่น แก่งกระจาน จังหวัดเพชรบุรี ห้วยขาแข้ง จังหวัดอุทัยธานี ฮาลา-บาลา จังหวัดนราธิวาส เขาสก จังหวัดสุราษฎร์ธานี
เลียงผา
เลียงผา สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมกีบคู่ มีเขาแบบแพะ น้ำหนักประมาณ 85-140 กก. อาศัยตามภูเขาที่มีหน้าผาหรือบริเวณถ้ำ ปราดเปียวในการเคลื่อนที่ในพื้นที่สูงชัน สามารถว่ายน้ำข้ามระหว่าเกาะและแผ่นดินได้ รับสัมผัสได้ที่ทั้งตาหูจมูก ปัจจุบันหาได้ยากเนื่องจากถูกล่าเพื่อตัดเขาและนำไปทำน้ำมันเลียงผา เคยถูกพบตามหน้าผาหินของดอยม่อนจอง จังหวัดเชียงใหม่ ที่ป่าห้วยขาแข้งจังหวัดอุทัยธานี และป่าเขาเขียวจังหวัดชลบุรี
สมัน
สมัน หรือ เนื้อสมัน เป็นกวางขนาดกลาง ขึ้นชื่อว่ามีเขาสวยที่สุดโดยจะมีลักษณะเหมือนสุ่มที่หงายขึ้นเมื่อโตเต็มวัย อาศัยอยู่พื้นที่ราบต่ำในภาคกลางของไทยเท่านั้น แต่น่าเศร้าที่สมันได้สูญพันธ์ุไปแล้ว ยิ่งไปกว่านั้นแม้แต่ตัวสุดท้ายก็ยังตายด้วยฝีมือของมนุษย์
นกเจ้าฟ้าหญิงสิรินธร
หรือนกเจ้าฟ้า เป็นนกนางแอ่นชนิดหนึ่ง พบได้เพียงที่เดียวในโลกคือ บริเวณบึงบรเพ็ด จ.นครสวรรค์ ในฤดูหนาวเนื่องจากการอพยพ ส่วนในฤดูอื่นเชื่อว่าอยู่บริเวณต้นแม่น้ำปิง ปัจจุบันหายากกระทั่งเชื่อว่าสูญพันธุ์ไปแล้ว
กูปรี
กูปรี หรือ โคไพร อยู่ตระกูลเดียวกับกระทิงและวัวแดง น้ำหนักโดยประมาณ 700 – 900 กก. มักอยู่รวมกันเป็นฝูง ลักษณะพิเศษคือ ตัวผู้ที่โตเต็มวัยจะมีเขาที่แตกเป็นพู่เนื่องจากใช้แทงดินเพื่อขุดหาอาหาร ส่วนตัวเมียมีลักษณะเขาเป็นวงเกลียว พบแค่ในไทย(แถบจังหวัดศรีสะเกษ) ลาว เขมร เวียดนาม เท่านั้น และมีข้อมูลน้อยมาก เป็นที่ต้องการของนักล่าอยู่เสมอ
นกกระเรียน
อยู่ในตระกูลของนกบินได้ที่ใหญ่ที่สุด สูงที่สุดประมาณ 150 ซม. พบได้ตามหนอง บึง และท้องทุ่ง หากินเป็นฝูงหรือครอบครัว จับคู่แบบผัวเดียวเมียเดียว ปัจจุบันไม่พบในประเทศไทยเพราะถูกล่าและเบียดเบียนแหล่งที่อยู่อาศัย แต่ยังสามารถพบได้ในลาวและเขมร
นกแต้วแล้วท้องดำ
อาศัยอยู่เพียงป่าดิบที่ราบต่ำ มักทำรังบนกอระกำและกอหวาย เนื่องจากมีหนามแหลม ปัจจุบันพบได้เพียงแห่งเดียวในโลก คือที่เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าเขาประ-บางคราม จังหวัดกระบี่ เชื่อว่ามีจำนวนเหลืออยู่น้อยมาก เนื่องจากถูกบุกรุกถิ่นที่อยู่อย่างรุนแรง
ควายป่า
ควายป่า หรือ มหิงสา เป็นสัตว์ที่ควายทั่วไปต้องเคารพ เนื่องจากเป็นบรรพบุรุษของควายบ้านทั่วไป รอบคอด้านหน้ามีรอยสีขาวทรงพระจันทร์เสี้ยว ขาทั้งสี่มีรอยสีขาวเหมือนใส่ถุงเท้า ชอบนอนแช่ปลักโคลน น้ำหนัก 800 กก. 1.2 ตัน แต่รวดเร็วปราดเปรียวมาก ปัจจุบันพบบริเวณเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าห้วยขาแข้ง จ.อุทัยธานี เท่านั้น
แมวลายหินอ่อน
เป็นแมวป่าขนาดกลาง น้ำหนัก 4 – 5 กก. อาศัยบนต้นไม้เป็นหลักและออกหากินตอนกลางคืน ปัจจุบันหายากมาก พบเพียงไม่กี่แห่งเท่านั้น เช่น เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าห้วยขาแข้ง อุทยานแห่งชาติปางสีดา อุทยานแห่งชาติเขาใหญ่ และอุทยานแห่งชาติทับลาน
กวางผา
กวางผา หรือ ม้าเทวดา ลักษณะภายนอกคล้ายแพะ มีขาที่ทรงพลัง สามารถกระโดดตามชะง่อนผาได้อย่างคล่องแคล่ว พบได้ตามยอดเขาสูงชัน ปัจจุบันเหลืออยู่จำนวนน้อย พบบริเวณเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าแม่ตื่น จ.ตาก
เก้งหม้อ
เก้งหม้อ หรือ เก้งดำ กวางจุก มีสีคล้ำกว่าเก้งธรรมดา บริเวณโคนเขามีขนแน่นฟูเป็นกระจุก นิสัยชอบอาศัยแบบสันโดษ อยู่เป็นคู่เพียงแค่ในฤดูผสมพันธุ์เท่านั้น พบบริเวณชายแดนไทย – พม่า และในภาคใต้ของไทย
สมเสร็จ
สมเสร็จ หรือ ผสมเสร็จ เป็นสัตว์หากินกลางคืน ขนสีขาวตัดดำคล้ายแพนด้า จมูกทรงงวงช้าง รูปร่างคล้ายหมู เท้าเหมือนแรด จึงเป็นที่มาของชื่อ พบบริเวณป่าชายแดนไทย-พม่า ตลอดลงไปจนถึงภาคใต้ของไทย
แรด
แรด หรือ แรดชวา มีนอเดียว ด้อยทางด้านสายตาแต่ประสาทสัมผัสในการรับกลิ่น อาศัยในป่าทึบตามแหล่งที่อุดมสมบูรณ์ เป็นสัตว์หายาก โดยไม่มีการพบแรดในธรรมชาติเป็นเวลามากกว่า 30 ปีแล้วเชื่อว่าสูญพันธุ์แล้วในไทย ปัจจุบันยังมีเหลือแรดอยู่ในธรรมชาติเพียง 20-30 ตัวเท่านั้น โดยอยู่ในอุทยานแห่งชาติแห่งหนึ่งในประเทศเวียดนาม
พะยูน
พะยูน หรือ หมูน้ำ เป็นสัตว์ทะเลเลี้ยงลูกด้วยนม น้ำหนักประมาณ 300 กก. ชอบอยู่เป็นฝูง กินหญ้าทะเลตามแนวน้ำตื้นชายฝั่ง มีจำนวนลดลงทุกปีเนื่องจากมักติดกับอวนของชาวประมง ปัจจุบันพบอยู่บริเวณเกาะลิบงและหาดเจ้าไหม จ.ตรัง
ละมั่ง ละอง
แยกชื่อตามเพศ ละองสำหรับเรียกตัวผู้ ส่วนละมั่งสำหรับเรียกตัวเมีย มักอยู่รวมกันเป็นฝูงเล็ก ๆ หากินทั้งกลางวันและกลางคืน ปัจจุบันละองและละมั่งได้สูญพันธุ์ไปจากธรรมชาติของไทยไปแล้ว แต่คาดว่ายังมีเหลืออยู่ตามบริเวณเทือกเขาพนมดงรัก ชายแดนไทย-กัมพูชา และบริเวณเทือกเขาตะนาวศรีชายแดนไทย-พม่า
และทั้งหมดนี้คือรายชื่อของสัตว์สงวนตามกฎหมายไทย ซึ่งนับปียิ่งมีจำนวนลดลงและหาได้ยากมากขึ้น เนื่องจากความเห็นแก่ตัวของคนบางกลุ่มที่ล่าเพื่อวัตถุประสงค์ส่วนตัว ไม่คำนึงถึงความสูญเสียในธรรมชาติ และหากยังเป็นเช่นนี้ต่อไป สัตว์เหล่านี้อาจจะเหลือแค่ชื่อให้ลูกหลานเราได้รับรู้ว่า พวกมันแค่เคยมีชีวิตอยู่ เท่านั้น
