เพียงหนึ่งวันหลังจากแจ๊ค หม่า ลงนามในความร่วมมือระหว่างหน่วยงานภาครัฐกับ อาลีบาบา กรุ๊ป ในความร่วมมือด้านการส่งเสริมอุตสาหกรรม การค้าและการลงทุน เว็บไซต์อีคอมเมิร์ซในเครือ อาลีบาบา ก็โชว์ผลงานการขายทุเรียนจำนวน 80,000 ลูกในเวลาเพียงหนึ่งนาที สร้างความเบิกบานให้กับรัฐบาลที่เป็นผู้ชักชวนให้ “หม่า” เข้ามาลงทุน และถ้าย้อนกลับไปก่อนหน้านี้ประมาณหนึ่งปี อาลีบาบา กรุ๊ป ก็เพิ่งเข้าซื้อหุ้นของ Lazada เพื่อที่จะครองตลาดอีคอมเมิร์ซ ในอาเซียน
ดังนั้นการมาของแจ๊ค หม่า คงไม่ใช่เรื่องที่เราต้องตื่นเต้นกับการขายทุเรียน 80,000 ลูกในหนึ่งนาที หากแต่ต้องคอยดูให้ดีว่าสิ่งที่แจ๊ค หม่า บอกไว้เมื่อครั้งมาเซ็นเอ็มโอยูกับภาครัฐของไทยว่า “ไม่ได้หวังจะมาแสวงหาผลกำไร หรือ ผูกขาดการค้าออนไลน์ในเมืองไทย แต่เน้นส่งเสริมและสร้างความสามารถให้กับธุรกิจในเมืองไทย”
คำพูดนี้จะเชื่อได้มากแค่ไหนอีกไม่นานเราคงได้รู้กัน แต่เหนืออื่นใด เรามารู้จัก “แจ๊ค หม่า” ว่าผู้ชายคนนี้ที่อดีตเคยเป็นครูสอนภาษาอังกฤษ เงินเดือนไม่ถึงห้าร้อยบาท วันนี้มาเป็นผู้ร่วมก่อตั้งบริษัทอีคอมเมิร์ซ ที่ใหญ่ที่สุดในโลกได้อย่างไร
แจ๊ค หม่า เริ่มชีวิตการทำงานของเขาในฐานะครูสอนภาษาอังกฤษ
แจ๊ค หม่า เคยเป็นครูสอนภาษาอังกฤษและเขามีความรู้น้อยมากเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์ ครั้งหนึ่งแจ๊ค หม่า เคยให้สัมภาษณ์ว่าเขาไม่รู้เรื่องเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์ หรือ อินเทอร์เนต มากไปกว่ารับส่งอีเมล์เท่านั้น แต่วันนี้แจ๊ค หม่า กลายเป็นเจ้าของกิจการค้าออนไลน์ที่ใหญ่ที่สุดในโลก
เงินเดือนครั้งแรกของแจ๊ค หม่า คือ 12-15 เหรียญสหรัฐ (ประมาณ 360 – 450 บาท)
การสอนภาษาอังกฤษของ แจ๊ค หม่า ในมหาวิทยาลัยนั้น เขาเพียงคนเดียวต้องรับหน้าที่สอนนักศึกษาถึง 500 คน แม้ค่าตอบแทนจะน้อยแสนน้อย และความรับผิดชอบมหาศาล แต่แจ๊ค หม่า ก็ทำงานนี้อยู่นานถึง 5 ปี
นอกจากเคยเป็นครูสอนภาษาอังกฤษมาแล้ว แจ๊ค หม่า ยังเคยเป็นไกด์มาแล้วถึง 8 ปี
เมื่อแจ๊ค หม่า อายุ12 ปี นั้นเขามีความต้องการเรียนภาษาอังกฤษเป็นอย่างมาก เขาเลยตัดสินใจเป็นไกด์ นำเที่ยวให้กับนักท่องเที่ยวต่างชาติ โดยไม่คิดเงิน เพื่อที่จะได้เรียนรู้ภาษาอังกฤษ โดยที่ไม่ต้องเสียเงิน แน่นอนว่าการได้ฝึกทักษะภาษาอังกฤษ ด้วยการพูดคุยกับชาวต่างชาติทำให้พื้นฐานการพูดของเขานั้นดีเยี่ยม เพราะเขาทำหน้าที่ไกด์นานถึง 8 ปี
แจ๊ค หม่าเกือบถูกฆ่าตายโดยนักธุรกิจชาวอเมริกัน
ในปี 1995 แจ๊ค ได้เดินทางไปยังสหรัฐอเมริกา เพื่อช่วยนักธุรกิจชาวจีนรายหนึ่งในการทวงเงินจากนักธุรกิจอเมริกัน และการเดินทางครั้งนี้กลายเป็นบทเรียนที่แจ๊ค หม่าจำไม่ลืม เพราะแทนที่จะได้เงินคืน นักธุรกิจชาวอเมริกันรายนั้นได้ขู่ว่าจะยิงพวกเขาทิ้ง และ กักขังพวกเขาไว้นานถึงสองวัน
แจ๊ค หม่า เล่าถึงการเอาตัวรอดมาได้ว่าเป็นเพราะเขากล่าวกับนักธุรกิจมาเฟียคนนั้นว่า จะช่วยให้นักธุรกิจคนนั้นเริ่มต้นธุรกิจอินเทอร์เนตในจีน ทั้งที่เวลานั้นแจ๊ค หม่า ยังไม่มีความรู้เรื่องอินเทอร์เนต สักเท่าไร
ก้าวแรกของแจ๊ค หม่า คือการสร้างเว็บไซต์ ให้กับบริษัทในประเทศจีน
หลังจากเหตุการณ์ที่เกือบเอาชีวิตไม่รอด แจ๊ค หม่ากลับเมืองจีนและเริ่มศึกษาหาความรู้เกี่ยวกับอินเทอร์เนต จากนั้นเขาเริ่มต้นธุรกิจออนไลน์ด้วยการสร้างเว็บไซต์ ให้กับบริษัทในประเทศจีน
แจ๊ค หม่า ระดมเงินทุนสำหรับการสร้างเว็บไซต์ อาลีบาบา ภายในเวลา 2ชั่วโมง
การเริ่มต้นอาลีบาบา เกิดขึ้นในปี 1999 แจ๊ค หม่า ได้ชักชวนเพื่อนของเขาจำนวน 18 คนมายังอพาร์ทเม้นท์ และพูดวิสัยทัศน์ เพื่อชักชวนให้เพื่อนของเขามาร่วมลงทุน หลังจากใช้เวลาไป 2 ชั่วโมงทุกคนวางเงินลงบนโต๊ะ และ ทำให้แจ๊ค หม่า ได้เงิน 60,000 เหรียญสหรัฐ มาลงทุน หลังจากนั้นอีก 6 เดือน มีการระดมทุนรอบที่สองและครั้งนี้เงินทุนมาจากสถาบันการเงินที่รู้จักกันไปทั่วโลกอย่าง Goldman Sachs
ทำไมแจ๊ค หม่า ถึงเลือกตั้งชื่อเว็บไซต์ว่า อาลีบาบา
เป้าหมายของ แจ๊ค หม่า คือการพาบริษัทไปสู่ตลาดการค้าระดับโลก และทำให้แจ๊ค หม่าต้องตั้งชื่อเว็บไซต์ และ บริษัทให้ผู้คนทั่วโลกคุ้นเคย แจ๊ค หม่าบอกว่าชื่อ อาลีบาบา เป็นชื่อที่คนทั่วโลกสามารถออกเสียงได้อย่างชัดเจน และภายใต้ชื่อ อาลีบาบา นั้นมีนัยยะซ่อนอยู่ เพราะเป็นชื่อของตัวละครสำคัญในจากตอน “อาลีบาบา กับ สี่สิบโจร” หนึ่งนิทานในชุดพันหนึ่งราตรี และเมื่อเอ่ยถึงชื่อ อาลีบาบาทุกคนนึกถึงคือ มนต์วิเศษ “Open, Sesame” ที่สามารถเปิดประตูสู่ขุมทรัพย์ได้ เช่นเดียวกับ อาลีบาบา ในโลกออนไลน์ ที่ทำให้เจ้าของสินค้าไปพบกับขุมทรัพย์อันมหาศาลได้เช่นกัน
แจ๊ค หม่า ขึ้นบนปก นิตยสาร ฟอร์บส
แจ๊ค หม่า เป็นคนจีนคนแรกจากจีนแผ่านดินใหญ่ ในฐานะผู้ก่อตั้งธุรกิจระดับโลกที่ได้ขึ้นปกนิตยสาร ฟอร์บส นิตยสารทางการเงินการธนาคารที่มีชื่อเสียงระดับโลก
อาลีบาบา ทำเงินได้เท่ากับ “หนึ่งวัน”
หลังจากเปิดบริษัทอาลีบาบา มาได้สองสามปี ภรรยาของแจ๊ค หม่าได้ถามเขาว่า บริษัทนี้จะทำเงินได้เท่าไร คำตอบของหม่า คือการชูนิ้วชี้ขึ้นมา 1 นิ้ว ทำให้ ฉาง ภรรยาของหม่าเดาว่าเป็น
สิบล้านหยวน แต่แจ๊ค หม่า ปฎิเสธ เธอจึงเดาให้น้อยลงไปเรื่อยๆจนเหลือเพียง หนึ่งล้านหยวน แต่หม่า ยังคงปฎิเสธพร้อมกับเฉลยว่า หนึ่งนิ้วของเขาหมายถึง “หนึ่งวัน”
ต้องสู้ด้วยความยากลำบากคือเบื้องหลังความสำเร็จของอาลีบาบา
ในการสัมภาษณ์ครั้งหนึ่ง แจ๊ค หม่าได้กล่าวถึงเหตุผลเบื้องหลังความสำเร็จของเขา แจ๊ค หม่า บอกว่าอาลีบาบาอยู่รอดและประสบความสำเร็จมาได้ขนาดนี้ เพราะ 3 เหตุผลคือเราไม่มีเงิน เราไม่มีเทคโนโลยี และ เราไม่มีแผนธุรกิจเลย ทำให้ทุกเหรียญที่เราใช้เราจะใช้ด้วยความระมัดระวัง
