มารู้จักยารักษาสิว “isotretinoin” ให้มากขึ้น

isotretinoin (ไอโสเตรติโนอิน) คือ ยาที่จะทำหน้าที่ยับยั้งสาเหตุของการเกิดสิว เช่น กดการทำงานของต่อมไขมัน ที่ทำให้ผลิตสารที่เป็นไขมันลดลง ลดปริมาณเชื้อแบคทีเรีย และลดการอักเสบของสิว เป็นต้น โดยทั่วไปการใช้ยา isotretinoin ในช่วง 1 เดือนแรกอาการของสิวมักจะแย่ลง และจะค่อยๆ ดีขึ้นภายหลัง ซึ่งในระหว่างที่ใช้ยา isotretinoin อาจจำเป็นต้องหลีกเลี่ยงการใช้ยารักษาสิวชนิดอื่น โดยเฉพาะชนิดทาภายนอก

ทั้งนี้การรับประทานยา isotretinoin ยังจะมีผลทำให้ผิวหนังแห้งลอกและบางลงได้อีกด้วย สำหรับระยะเวลาของการรับประทานยาให้เห็นผลนั้น อาจอยู่ในช่วง 5-6 เดือน และสามารถหยุดรับประทานยาได้เลย ปัจจุบัน isotretinoin ยังเป็นยารักษาสิวที่คลินิกความงาม เลือกให้ผู้ที่มีปัญหาสิวทุกชนิด ไม่ว่าจะเป็น สิวผด สิวอักเสบ สิวอุดตันต่างๆ รับประทานเพื่อยับยั้งการเกิดของสิวด้วย

แต่อย่างไรก็ดี แม้ว่ายาชนิดนี้จะมีประสิทธิภาพในการรักษาสิวที่ดี แต่ผลข้างเคียงของยานับว่ามีมากและรุนแรง หากใช้ยาอย่างผิดวิธี ทำให้ต้องมีการควบคุมการใช้ ดังนั้น isotretinoin ชนิดรับประทาน จึงถูกจัดเป็นยาควบคุมพิเศษ ที่จำเป็นต้องมีการสั่งจ่ายยาจากแพทย์อย่างเหมาะสมเท่านั้น

ยา isotretinoin เหมาะกับใคร

เหมาะกับผู้ที่มีปัญหาสิวทุกชนิด ไม่ว่าจะเป็น สิวผด สิวอักเสบ สิวอุดตันต่างๆ โดยใช้รับประทานเพื่อยับยั้งสาเหตุของการเกิดสิว เช่น กดการทำงานของต่อมไขมัน ที่ทำให้ผลิตสารที่เป็นไขมันลดลง ลดปริมาณเชื้อแบคทีเรีย และลดการอักเสบของสิว เป็นต้น สำหรับระยะเวลาของการรับประทานยาให้เห็นผลนั้น อาจอยู่ในช่วง 5-6 เดือน

ยา isotretinoin ห้ามใช้กับใคร

ห้ามใช้ในหญิงให้นมบุตรและหญิงตั้งครรภ์ เนื่องจากยามีผลทำให้เด็กทารกในครรภ์พิการแต่กำเนิดได้ และแม้ว่าเด็กทารกที่คลอดออกมาจะมีความปกติ แต่ก็มีความเสี่ยงสูงที่จะพบความบกพร่องทางสมองและปัญญาได้ ดังนั้นผู้ที่ได้รับยา isotretinoin จะต้องคุมกำเนิดก่อนรับประทานยาอย่างน้อย 3 เดือน และคุมกำเนิดตลอดระยะเวลาที่ใช้ยาตัวนี้ในการรักษา และต้องหยุดยาล่วงหน้าอย่างน้อย 3 เดือน ถึง 1 ปี ก่อน จึงจะตั้งครรภ์ได้อย่างปลอดภัย นอกจากนี้ผู้รับประทานยา isotretinoin ต้องไม่บริจาคเลือดในระหว่างที่รับประทานยา หรือจนกระทั่งหลังจากหยุดรับประทานยา ไปแล้ว 1 เดือน สำหรับผู้ที่มีโรคประจำตัวอื่นๆ ควรแจ้งประวัติให้แพทย์ทราบก่อน

ผลข้างเคียงจากการรับประทานยา isotretinoin

  • ทำให้ปากและผิวหน้าแห้งลอก ดังนั้นหลังรับประทานยาชนิดนี้จึงควรดื่มน้ำตามเยอะๆ
  • อาจทำให้เกิดภาวะไขมันในเลือดสูง ดังนั้นควรมีการตรวจระดับไขมันในเลือดอยู่เสมอในระหว่างที่รับประทานยา
  • isotretinoin มีความเป็นพิษต่อตับ ดังนั้นจึงควรเข้ารับการตรวจค่าการทำงานของตับอยู่เสมอ หากมีอาการตัวเหลืองตาเหลือง ควรหยุดยาและรีบไปพบแพทย์
  • อาจทำให้เกิดความบกพร่องในการได้ยิน หรือเกิดเสียงหวีดในหูได้ หากมีอาการเหล่านี้ควรรีบไปพบแพทย์ผู้เชี่ยวชาญโดยด่วน
  • การรับประทานยาติดต่อกันเป็นเวลานาน หรือมากกว่า 6 เดือน อาจทำให้ความหนาแน่นกระดูกลดลง และอาจทำให้เกิดภาวะกระดูกนุ่ม รวมถึงภาวะกระดูกพรุนด้วย นอกจากนี้ยังอาจทำให้เกิดอาการปวดกล้ามเนื้อ หรือกล้ามเนื้อถูกทำลายอย่างรุนแรงได้อีกเช่นกัน
  • อาจเกิดความผิดปกติทางจิต เช่น ซึมเศร้า จิตเภท มีพฤติกรรมรุนแรง ก้าวร้าว หรือมีความคิดพยายามฆ่าตัวตาย ซึ่งสามารถพบได้จากการรับประทานยา isotretinoin แต่น้อยมาก ดังนั้นผู้รับประทานยาควรได้รับการประเมินความผิดปกติทางด้านจิตใจก่อนการรับประทานยา และผู้รับประทานยาควรแจ้งแพทย์ทันที เมื่อมีการเปลี่ยนแปลงทางอารมณ์หรือพฤติกรรมที่ต่างไปจากเดิม

ข้อมูลจาก www.pharmacy.mahidol.ac.th